Dlaczego kobiety częściej chorują na alzheimera i co ma do tego macierz zewnątrzkomórkowa?
27 maja 2026, 07:30Blisko dwie trzecie chorych na Alzheimera to kobiety, ale naukowcy wciąż nie rozumieją do końca, dlaczego to właśnie one są bardziej narażone. Od lat uważano, że utrata estrogenu po menopauzie pozbawia mózg naturalnej ochrony przed neurodegeneracją. Nowe badanie przeprowadzone na Northwestern University dostarcza przekonujących dowodów na słuszność tej hipotezy, ale jednocześnie wskazuje zaskakujące miejsce, w którym rozgrywa się kluczowy proces.
Białka z zębów sprzed 400 tysięcy lat odkrywają tajemnice Homo erectus
21 maja 2026, 08:36Naukowcy z Chińskiej Akademii Nauk – wśród nich Qiaomei Fu, Kai Zhou i Xiaotian Feng – wyekstrahowali i przeanalizowali białka z zębów sześciu Homo erectus ze środkowego plejstocenu. Uzyskane przez nich wyniki, które zostały opublikowane w Nature, rzucają nowe światło na ewolucję człowieka i powiązania między różnymi liniami hominidów.
W Jerozolimie archeolodzy znaleźli tajemniczy tunel. Nie wiadomo czemu służył i kiedy powstał
19 maja 2026, 12:02W kibucu Ramat Rachel, stanowiącym jedno z osiedli Jerozolimy, znaleziono tajemniczy tunel. Odkrycia dokonali archeolodzy prowadzący tam prace w związku z planowaną budową osiedla mieszkalnego. Badaliśmy odsłonięty skalisty teren, gdy nagle trafiliśmy na jaskinię krasową. W miarę postępu prac ze zdumieniem zauważyliśmy, że jaskinia przechodzi w długi tunel wykonany ludzką ręką. Jego fragment się zawalił, więc wciąż kryje on tajemnice, mówi doktor Sivan Mizrahi.
Zoonoza sprzed 1400 lat. Dziewczynka zmarła na ciężki przypadek różycy
18 maja 2026, 07:54Naukowcy odtworzyli kompletny genom włoskowca różycy (Erysipelothrix rhusiopathiae) z zębów dziecka pochowanego w północnym Kaukazie około 600 roku naszej ery. To pierwsze tak dobrze zachowane dawne DNA tego patogenu. Włoskowiec różycy atakuje głównie świnie, z których może przenosić się na ludzi. W bardzo rzadkich przypadkach może doprowadzić u ludzi do posocznicy, zapalenia wsierdzia lub zaatakować stawy. I właśnie z takim przypadkiem mamy tutaj do czynienia.
Dlaczego rak piersi nawraca? Odkryto populację ekstremalnie wolno dzielących się komórek
12 maja 2026, 08:47Badania przeprowadzone przez Kristine J. Fernandez i Ghazal Sultani z Garvan Institute of Medical Research oraz innych australijskich instytucji naukowych rzucają światło na jeden z najbardziej frustrujących problemów w onkologii – nawroty raka piersi, które pojawiają się długo po zakończeniu terapii. Wyniki opublikowane w Nature Communications pokazują, że pewne komórki nowotworowe potrafią przetrwać leczenie w zaskakujący sposób. Nie wchodzą w stan głębokiego uśpienia, lecz dzieląc się niezwykle powoli, tak wolno, że przez lata są niewykrywalne.
Paradoksalna zależność: języki bardziej zróżnicowane tam, gdzie mniej zróżnicowane geny
6 maja 2026, 07:31Ludzkie języki w niezwykłym stopniu różnią się między sobą. Jedne stawiają czasownik na początku zdania, inne na końcu, jeszcze inne w środku. Jedne posługują się tonami, inne nie. Jedne opisują „palec” i „dłoń” tym samym słowem, inne mają odrębne pojęcia. Dlaczego ta różnorodność jest tak nierównomiernie rozłożona na mapie świata? Dlaczego jedne regiony są prawdziwymi mozaikami językowymi, a w innych dominuje jeden wzorzec? Odpowiedź, jak pokazują badania opublikowane właśnie na łamach PNAS, tkwi w genetyce mieszkańców poszczególnych obszarów.
Układ odpornościowy pamięta otyłość
28 kwietnia 2026, 07:17Komórki odpornościowe osób, które były otyłe, przez wiele lat pamiętają stan zapalny wywołany nadmiarem tkanki tłuszczowej, nawet jeśli waga dawno wróciła do normy. Naukowcy z Uniwersytetu w Birmingham odkryli mechanizm tej pamięci i wskazali konkretne geny, które za nią odpowiadają.
W cyklu menstruacyjnym zmianie ulega niemal 200 białek
20 kwietnia 2026, 14:27Trudno o bardziej podstawowy cykl biologiczny niż cykl menstruacyjny. Jest on jednak stosunkowo słabo rozumiany pod kątem zmian molekularnych. Jego opisu podjęli się Iben Riishede ze Szpitala Uniwersyteckiego w Kopenhadze (Rigshospitalet), Stefan Stender i Jonas Ghouse z Uniwersytetu w Kopenhadze oraz inni naukowcy z ich uczelni i Szpitala Uniwersyteckiego w Aarhus. Dzięki nim dowiedzieliśmy się, że wraz z cyklem zmienia się nie tylko poziom hormonów, ale również niemal 200 protein.
Dieta śródziemnomorska chroni zdrowie dzięki krótkim peptydom z mitochondriów?
26 marca 2026, 08:21Korzyści, jakie odnosimy z powszechnie chwalonej diety śródziemnomorskiej, wynikają – przynajmniej częściowo – z niewielkich białek ukrytych w naszych mitochondriach, uważają naukowcy z Uniwersytetu Południowej Kalifornii (USC). Badacze z Wydziału Gerontologii Leonarda Davisa, których pracami kierował profesor Roberto Vicinanza odkryli, że osoby żywiące się dietą śródziemnomorską mają wyższy poziom dwóch krótkich peptydów, humaniny i SHMOOSE.
Litopanspermia jest możliwa. Życie może zostać wyrzucone z jednej planety i dotrzeć na inną
6 marca 2026, 11:35Życie może przetrwać proces wyrzucenia z jednej planety i transportu na drugą. To naprawdę ważne odkrycie, które wpływa na nasz sposób myślenia o początkach życia i o tym, jak pojawiło się ono na Ziemi, mówi K.T. Ramesh z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa. Jest on jednym z autorów badań, które wykazały, że niektóre ekstremofile są w stanie przetrwać siły działające podczas uderzenia asteroidy w planetę i mogą na wyrzuconym z niej materiale zostać zaniesione na inną planetę, gdzie zapoczątkują rozwój życia.
« poprzednia strona następna strona » 1 2 3 4 5 6 7 …
